Voeding-en-kennis helpen ons niet alleen gezonder te eten, maar leren ons ook beter begrijpen hoe ons lichaam werkt. Veel mensen denken bij zintuigen direct aan zien, horen, ruiken, voelen en proeven. Maar klopt dat beeld eigenlijk wel? Wetenschappers weten tegenwoordig dat we meer dan vijf zintuigen hebben. In deze blog lees je welke zintuigen mensen hebben, hoe ze werken en waarom ze belangrijk zijn voor je dagelijks leven.
Van vijf naar zeven zintuigen
De klassieke vijf zintuigen komen uit het oude Griekenland, waar Aristoteles deze al benoemde: zien, horen, ruiken, voelen en proeven. Deze vijf zintuigen zijn bij iedereen bekend en spelen een grote rol in ons leven. Ze maken het mogelijk om de wereld waar te nemen en te reageren op wat er gebeurt. Tegenwoordig weten we via moderne voeding-en-kennis en onderzoek dat het hier niet bij blijft. Er zijn nog minstens twee zintuigen: evenwicht en het gevoel voor waar je eigen lichaam zich bevindt, ook wel proprioceptie genoemd. Daarmee zijn het er zeven. Sommige wetenschappers noemen zelfs nog meer zintuigen, maar deze zeven zijn het meest algemeen geaccepteerd.
De werking van de bekende zintuigen
Iedereen kent de werking van zijn ogen en oren. Met zien krijgen we beelden binnen, met horen geluiden. Onze neus vangt geuren op en de huid voelt bijvoorbeeld warmte, kou of pijn. Met de mond kunnen we proeven of iets zoet, zuur, bitter, zout of umami is. Elk zintuig heeft eigen ‘ontvangers’ die prikkels uit de omgeving vangen. Deze signalen gaan naar de hersenen, die ze omzetten in een ervaring. Zonder deze zintuigen zouden we de wereld om ons heen niet kunnen begrijpen. Ze helpen bij praktisch alles, van praten met een vriend tot veilig oversteken.
Evenwicht en lichaamsgevoel zijn ook zintuigen
Naast de bekende vijf zintuigen speelt ons evenwichtsorgaan een stille, maar grote rol. Dit orgaan zit diep in het oor en zorgt ervoor dat je niet omvalt als je loopt, fietst of springt. Het helpt je rechtop te blijven en goed te bewegen. Een ander, vaak vergeten, zintuig is het gevoel voor waar je lichaam zich bevindt. Dit wordt proprioceptie genoemd. Dankzij proprioceptie weet je waar je armen, benen en hoofd zijn zonder dat je ernaar hoeft te kijken. Dit zintuig werkt samen met spieren, pezen en gewrichten om je te laten bewegen zonder dat je hoeft na te denken. Denk maar aan het typen van een bericht zonder naar je handen te kijken.
Waarom zintuigen zo belangrijk zijn voor voeding-en-kennis
Zonder zintuigen kun je niet goed eten, ruiken of nieuwe smaken leren waarderen. Voeding-en-kennis gaat niet alleen over wat je eet, maar ook over hoe je het beleeft. Het begint allemaal bij waarnemen: proeven, ruiken en zien geven samen een totaalbeleving van eten. Ook voel je met je tong of iets glad, krokant of zacht is. Mensen met problemen aan hun zintuigen kunnen moeite hebben om eetlust te krijgen of bepaalde smaken te onderscheiden. En met je evenwichtsgevoel kun je rechtop blijven zitten tijdens het eten. Door te begrijpen hoe onze zintuigen werken en samenhangen, kun je ook beter uitleggen waarom sommige dingen lekker of minder lekker zijn. Zo wordt voeding niet alleen gezonder, maar ook leuker en interessanter.
Er zijn meer zintuigen dan je denkt
Soms noemen wetenschappers zelfs nog extra zintuigen, zoals pijnzintuigen die apart werken van voelen, of een temperatuurzintuig dat verschil maakt tussen warmte en kou. Er zijn mensen die kunnen aanvoelen wanneer hun maag leeg is of wanneer het lichaam dorst heeft; dit soort gevoelens horen soms ook bij de zintuigen. Toch zijn de meeste onderzoekers het er over eens dat zeven de basis zijn. Een mens heeft dus meer waarnemingen dan vaak wordt gedacht. Door je bewust te zijn van deze zintuigen, ontdek je dat het lichaam op heel veel manieren informatie binnenkrijgt.
Meest gestelde vragen over het aantal zintuigen bij de mens
- Hebben dieren dezelfde zintuigen als mensen?
- Waarom evenwicht en lichaamsgevoel bij de zintuigen?
- Wat gebeurt er als één zintuig niet meer werkt?
- Kun je je zintuigen trainen?
Geef een reactie